Pijn en Pijnbestrijding

Pijn is een belangrijk signaal en waarschuwing van het lichaam dat aangeeft dat van binnenuit of van buitenaf (verwonding/ ziekte) iets niet in orde is. In die waarschuwing van het lichaam zit ook het nut van de pijn. Het moet gezien worden als een alarmfunctie als onderdeel van het verdedigingsmechanisme van het lichaam. De beschadigde lichaamscellen veroorzaken een chemisch/elektrisch signaal dat de zenuwcellen via het zenuwstelsel doorgegeven naar de hersenen en daar vertaald wordt als PIJN. Pijn is altijd subjectief en iedereen ervaart het anders in intensiteit en hevigheid. Ook verschilt de pijngrens of pijntolerantie (hoeveel pijn kan iemand verdragen) per persoon.

Acute pijn en chronische pijn
Acute pijn betekent een plotseling optredende pijn, zoals bij een verwonding. Deze pijn gaat in de meeste gevallen relatief snel weer over. Pijn wordt chronisch genoemd als deze aanhoudt en na zes maanden nog niet is verdwenen. Het is belangrijk om pijn te voorkómen of te verhelpen, omdat pijn negatieve gevolgen heeft voor het lichaam en de genezing.

Wat kunt u als ouders doen?
Een kind dat minder bang is, ervaart ook minder pijn. Klik hier voor tips om uw kind te laten ontspannen, af te leiden en te troosten tijdens onderzoeken en behandelingen (zoals infuus of bloed prikken, verband wisselen, enzovoort).

Pijn meten
Om pijn goed en efficiënt te kunnen bestrijden, is het belangrijk om te weten hoe een kind de pijn ervaart en hoeveel last hij/zij ervan ondervindt. Dat doen we door pijn te meten met behulp van pijnscore lijsten. Via verschillende methoden kunnen we, afhankelijk van de leeftijd van het kind, de intensiteit van de aanwezige pijn bepalen. Door middel van regelmatige pijnmetingen (de hoeveelheid pijn geeft een bepaalde score aan) kan de (kinder)verpleegkundige zien of een afgesproken pijnmedicatie wel of niet voldoende is en zo nodig een ander pijnbeleid afspreken.

Pijnscore lijsten
In ons ziekenhuis werken we met de FLACC-methode. Hierbij wordt er gebruik gemaakt van 5 gedrags- en lichaamskenmerken, welke geobserveerd worden en daarna kan de pijnscore worden ingevuld door de verpleegkundige.

Bij iedere scorelijst hoort ook een pijnanamnese. Hiermee kan de (kinder)verpleegkundige achterhalen hoe een kind en/of zijn ouders pijn (in het algemeen en/of in deze specifieke situatie) ervaren en ermee omgaan.  

Pijn bij baby’s
Nog geen 20 jaar geleden gingen deskundigen er van uit dat pasgeboren baby’s door hun onderontwikkeld zenuwstelsel nog geen pijn konden ervaren. In die tijd kregen baby’s tijdens onderzoeken en operatie wel spierverslappers, maar geen of nauwelijks pijnstillers! Intussen is na talrijke onderzoeken aangetoond dat ook pasgeboren baby’s wel degelijk pijn kunnen ervaren en er ook langdurig last (stress) ervan kunnen ondervinden. Een goede pijnbestrijding is dus bij alle leeftijden van uitermate groot belang.

Pijnbehandeling
Afhankelijk van de oorzaak en de ernst van de pijn, zijn verschillende manieren om pijn te kunnen behandelen. Deze manieren zijn onder andere: 

• Folder Pijnbestrijding bij kinderen